HİZMET TESPİT DAVASI, ŞARTLARI VE MASRAFLARI

Hizmet tespit davası, zamanaşımı, dilekçe örneği, yargıtay kararları, ne kadar sürer, arabuluculuk, hak düşürücü süre, ceza hesaplama makalemizle sizlerleyiz. 5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrasına göre; “Aylık prim ve hizmet belgesi veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesi işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içerisinde iş mahkemesine başvurarak, alacakları ilâm ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları dikkate alınır”

İlgili kanun maddesi işçilere hizmet tespit davası açabileceklerini bildirmektedir. Hizmet tespiti esasen işçinin işyerinde ne kadar süreyle çalıştığı, primlerinin tam yatırılıp yatırılmadığı, hizmetlerinin tescil edilip edilmediği gibi konuların tespit edilmesidir.

HİZMET TESPİT DAVASI NEDİR?

5510 sayılı Kanun’a göre sigortalı sayılan işlerde çalışanların, Sosyal Güvenlik Kurumunca tespit edilemediğinde veya eksik bildirilmiş hizmetlerin tescil edilmediğinin sonradan öğrenildiğinde tespiti amacıyla açılan davadır. Hizmet tespit davaları, Sosyal Güvenlik Kurumuna verilip de tescillenmiş işe giriş bildirgelerindeki yanlış yazılan kimlik kayıtlarının ve sigorta sicil numaralarının tashihi, sigortalının kendisine ait olması gerekirken, başkası adına geçirilen, aktarılan veyahut bildirilmiş olan çalışma sürelerinin sahibine kazandırılması, hizmet süresinin gerçek başlangıcının tespiti gibi konuları ele alır. Hizmet tespit davalarında sigortalı ile işveren arasındaki ilişkinin eser sözleşmesi veya vekalet sözleşmesi değil de hizmet sözleşmesi ilişkisi olmasına dikkat edilmektedir.

HİZMET TESPİT DAVASINDA DAVACI

Davacı, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 4/a(1) maddesi kapsamında işçi sıfatına haiz kişidir. İşçinin vefat etmiş olması halinde ise, mirasçıları hizmet tespit davasını hak düşürücü süre içerisinde açma hakkına sahiplerdir.

HİZMET TESPİT DAVASINDA DAVALI

Hizmet tespiti davalarında sadece işveren davalı olarak gösterilecek, Sosyal Güvenlik Kurumu’na dava re’sen ihbar edilecektir. Kurum ihbar üzerine fer’i müdahil olarak davaya katılacaktır.

HİZMET TESPİT DAVASINDA GÖREVLİ ve YETKİLİ MAHKEME

5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrasında yer verilen açık hüküm gereğince hizmet tespit davalarının incelenmesinde görevli mahkeme İş Mahkemeleridir. İş mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde ise görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 5. maddesine göre; iş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın ikametgahı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşmeler geçerli sayılmaz. SGK aleyhine açılan davalarda yetkili mahkeme, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerinin bulunduğu yer iş mahkemesidir.

Hizmet Tespit Davası Zamanaşımı

Hizmet tespiti davası zamanaşımı, istisnaları, 10 yıl, gibi sorulara bu başlık altında cevap veriyoruz. 5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrasına göre, aylık prim ve hizmet belgesi işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içerisinde iş mahkemesine başvurarak, alacakları ilâm ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları dikkate alınır. Kanun hükmünden de anlaşılacağı üzere hizmet tespit davalarının açılabilmesine ilişkin olarak hizmetlerin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıllık bir süre öngörülmüştür. Söz konusu beş yıllık süre hak düşürücü bir süredir.

Söz konusu beş yıllık süre, zamanaşımı süresi olmayıp hak düşürücü bir süre olduğundan davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi hakim tarafından da resen dikkate alınır. Sigortalı ölmüşse murisin hak sahiplerinin hizmet tespit davasına dair hak düşürücü süresi murisin ölüm tarihinden itibaren başlar.

1999 Öncesi Hizmet Tespit Davası Zamanaşımı

1999 öncesi hizmet tespit davaları, Sosyal Güvenlik Hukuku bakımından büyük önem taşımaktadır. Bu tür davalarda zamanaşımı süresi, hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren 5 yıl olarak belirlenmiştir.

Başka bir ifadeyle, sigortasız çalışmanın gerçekleştiği yılın bitiminden itibaren 5 yıl içinde hizmet tespit davası açılmadığı takdirde, bu hak zamanaşımına uğrar. Zamanaşımı süresi, mahkeme tarafından kendiliğinden (resen) dikkate alınır. Bu nedenle süresi içinde açılmayan hizmet tespit davaları usulden reddedilecektir.

Ancak 1999 öncesi dönemle ilgili olarak, bazı istisnai durumlar da söz konusudur. Özellikle 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu döneminde, işçinin çalıştığını ispat eden belge ve tanık beyanları varsa, bu durum zamanaşımına karşı sınırlı bir koruma sağlayabilir. Yine de genel kural gereği, 5 yıllık süre aşılmışsa dava hakkı ortadan kalkar.

Bu nedenle, 1999 öncesi hizmet tespiti taleplerinde, işçilerin mümkün olan en kısa sürede dava açmaları ve delillerini güçlü şekilde sunmaları büyük önem taşır.

Hizmet Tespit Davası Şartları

Hizmet tespit davası açılabilmesi için gerekli şartlar şunlardır:

• Öncelikle işçinin iş görme borcunu yerine getirmesi gerekmektedir.
• İşçiyle işveren arasında hizmet sözleşmesi olması gerekmektedir.
• İşçinin sigortasız çalıştırıldığının veya sigorta primlerinin eksik ödendiği durumunun SGK tarafından daha öncesinden tespit edilmemiş olması gerekmektedir.

HİZMET TESPİT DAVASINDA DELİLLER

Hizmet tespiti davasında deliller yazılı olabileceği gibi sözlü de olabilir. Tanık beyanlarının dışında işyeri ile alakalı bulunan veya işveren tarafından işin yürütülmesine esas teşkil eden ya da iddia sahibinin söz konusu işyerinde çalıştığını gösteren her türlü yazılı belge ve evrak da mahkemeye delil olarak sunulabilecektir. Söz konusu belgelerin sonradan düzenlenebilir nitelikte olmaması mahkeme kararlarında önem arzetmektedir. Mahkemeler tarafından en fazla itibar edilen yazılı belgeler; ücret bordroları, ücret hesap pusulaları, gelir ve gider belgeleri, yasal defter kayıtları, özlük dosyaları ve sözleşmelerdir. Ayrıca noter veya kamu kurumlarınca onaylanmış veya düzenlenmiş olan her türlü belge de mahkemelerce önemli delil olarak kabul edilmektedir.

HİZMET TESPİT DAVASI NE KADAR SÜRER?

Bu soruya net bir cevap vermek mümkün değildir. Zira hizmet tespiti davalarının ne kadar süreceği konusu mahkemelerin iş yoğunluğuna göre değişmektedir. Ancak somut olaya ve mahkemelerin iş yoğunluğuna göre de değişebilmekle birlikte hizmet tespiti davalarının yaklaşık olarak 1-2 yıl sürdüğünü söylemek mümkündür. Dava iş mahkemelerinde sonuçlandıktan sonra İstinaf ve Temyiz aşamalarına geçilebilir.

HİZMET TESPİT DAVASI ARABULUCULUK

İş Hukuku kapsamında, bazı uyuşmazlık türleri için zorunlu arabuluculuk şartı getirilmiştir. Bu tür davalarda, mahkemeye başvurmadan önce arabuluculuk sürecinin tamamlanması zorunludur. Ancak hizmet tespit davası, niteliği itibarıyla zorunlu arabuluculuk kapsamına girmemektedir.

Hizmet tespit davası, esasen sigortasız olarak çalışan işçinin, fiilen çalıştığı sürelerin Sosyal Güvenlik Kurumu nezdinde tescil edilmesini sağlamak amacıyla açılır. Bu dava, kamu düzenine ilişkin bir nitelik taşıdığı için, taraflar arasında uzlaşmaya elverişli bir hak söz konusu değildir. Dolayısıyla arabuluculuk başvurusu yapılmadan da doğrudan dava açılabilir.

HİZMET TESPİT DAVASINDA EKSİK PRİM

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve 4857 sayılı İş Kanunu uyarınca işverenler çalıştırdıkları işçilerim sigorta primlerini tam ve eksiksiz olarak Sosyal Güvenlik Kurumuna yatırmakla yükümlüdür. Sigorta primleri düzenli ödenmediği veya eksik ödendiği takdirde işverenler ciddi yaptırımlara maruz kalabilirler. Eksik sigorta primi; kişinin sigortalı olrak çalıştığı gün sayısının Kuruma eksik bildirilmesidir. Bu gibi durumlarda işçi hizmet tespit davası açarak bu durumu tespit ettirebilir. İşçinin dava açmadan önce bazı hakları vardır.

Alo 170 numaralı Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ihbar hattı aranarak sigortasız çalışıldığına veya eksik prim ödemesi yapıldığına dair işveren şikayet edilebilmekle birlikte bu şekilde yapılan tespitler yalnızca tespitin yapıldığı tarihten 1 yıl geriye doğru işletilebilmekte daha eski dönemlere ait hizmet tespitinin yapılması için dava açılması gerekmektedir.

SGK BİR GÜNLÜK HİZMET TESPİT DAVASI

1 günlük hizmet tespit davası yargıtay kararı gibi sorgular geliyor. Sigorta Başlangıç Süresinin Tespiti için birçok işçi geçmiş dönemlerde çalışmış olduğu işyerleri işe başlama bildirgesi verilmiş olmasına rağmen sigorta primi ödemesi gerçekleştirilmediği için sigortalılık başlangıç tarihi bakımından sorun yaşamakta ve emeklilikleri gecikmektedir. Bu ve benzeri durumlarda açılacak bir hizmet tespit davası ile kişilerin 1 günlük sigorta başlangıçlarının tespit edilmesi sağlanmaktadır. Yetkili İş Mahkemesi tarafından işe başlangıç bildirgesi verilip verilmediği tespit olunacak ve bu durumda sigorta primi ödenmemiş olsa bile işe başlama tarihinde fiili başlangıç tarihinin esas alınabilmesi için değişiklik yapılacaktır.

HİZMET TESPİTİ DAVASINDA YARGITAY KARARLARI

Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2020/9977 Esas, 2021/9701 Karar “ 506 Sayılı Kanun’un 79/10. maddesi hükmüne göre; Kuruma bildirilmeyen hizmetlerin sigortalı hizmet olarak değerlendirilmesine ilişkin davanın, tespiti istenen hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içinde açılması gerekir. Bu yönde, anılan madde hükmünde yer alan hak düşürücü süre; yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalışmaları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar için geçerlidir. “

YARGITAY HGK 2020/10-681E. 2022/1086K. “Bu durumda 01.10.2008 tarihinden önceki döneme ilişkin hizmet tespiti uyuşmazlıklarında 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu (506 Sayılı Kanun); bu tarihten sonraki dönem bakımından ise 5510 Sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerekecektir.

Belirtilen amaca yönelik davaların yasal dayanaklarından 506 Sayılı Kanun'un 79. maddesinin 10. fıkrasında “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları kurumca tespit edilmeyen sigortalıların hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak hizmet tespiti isteyebilecekleri” düzenlemesine; 5510 Sayılı Kanun'un 86. maddesinin 9. fıkrasında ise “Aylık prim ve hizmet belgesi veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesi işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içerisinde iş mahkemesine başvurarak, alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları dikkate alınır” hükmüne yer verilmiştir.

Bilindiği üzere belli bir dönemdeki çalışmaların tespiti istemini içeren hizmet tespit davası, dava dilekçesinde açıkça belirtilmiş olmasa da 506 Sayılı Kanun'un 79. maddesinin 10. fıkrasında da (5510 Sayılı Kanun'un 86/9. maddesi) düzenlendiği üzere özünde prime esas kazançlarının ve prim ödeme gün sayılarının tespiti talebini de içermektedir. Mahkemenin hizmet tespitine ilişkin ilamı ise işverenin Kuruma vermediği bildirgeler yerine geçecek belge niteliğindedir. Bu nedenle mahkeme dava sonunda vereceği kararda tespit edilen dönem için aylar itibariyle prim ödeme gün sayıları ile 506 Sayılı Kanun'un 77. maddesine (5510 Sayılı Kanun'un 86. maddesi) göre hesaplanacak olan “o dönemdeki” bir günlük ücreti de belirtecektir.”

YARGITAY10.HD2022/6927 E. 2022/9824 K.“Sahte sigortalılığa dayanan davalar hizmet tespiti içerikli olmakla, davanın yasal dayanağını oluşturan 5510 Sayılı Yasa'nın 86. maddesinde bu tür hizmet tespiti davalarının kanıtlanması yönünden özel bir yöntem öngörülmemiştir. Kimi ayrık durumlar dışında resmi belge ve yazılı delillerin bulunması sigortalı sayılması gereken sürelerin saptanmasında güçlü delil olmaları itibariyle sonuca etkili olurlar. Ne var ki bu tür kanıtların bulunmaması halinde somut bilgilere dayanması inandırıcı olmaları koşuluyla bordro tanıkları veya iş ilişkisini bilen komşu işyeri çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen diğer tanıklarla dahi sonuca gitmek mümkündür.

Bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunlu olup mahkemece, tarafların sunduğu deliller ile yetinilmemeli, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri esas alınarak kendiliğinden araştırma ilkesi benimsenmeli, sigortalılığın kabulü ve hüküm altına alınabilmesi için hizmet akdinin ve eylemli çalışmanın varlığı ortaya konulmalıdır.”

YARGITAY 10.HD Esas: 2022/ 2441Karar: 2022 / 9791 “Davalının davacıyı yurt dışı işyerinde çalıştırdığı sabittir. Davacının işvereni de Türk Mevzuatına tabi olan davalıyı hizmet tespitinde davalı göstererek dava açmasında hukuki yararı vardır. Hizmetin tespiti yapılmalı, ancak uzun veya kısa vadeli sigorta kapsamında kaldığını davalı kurum değerlendirilmelidir. Vazgeçilmez ve kamu düzeninden olan sosyal güvenlik hakkını ortadan kaldıracak şekilde, topluluk sözleşmesi kapsamında bildirilmeyen yurt dışında çalışan Türk vatandaşının hizmet tespitini isteyemeyeceğini belirtmek hukuki değildir.

Kaldı ki mevzuata uymayan davalı işverendir. Hukuk, kurallara uyulmadan yapan işlemleri kabul etmemelidir. Kararın onanması gerekirken, bozulmasına karar verilmesi isabetli değildir. Bu nedenle çoğunluğun bozma gerekçesine katılınmamıştır.”

YARGITAY 10.HD Esas:2022/4111 Karar:2022/8459 “Hizmet tespitine ilişkin talebin yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçiş hükümlerini içeren geçici 7. maddesi gereğince 506 Sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 Sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.”

Sıkça Sorulan Sorular

Bağkur hizmet tespit davası olur mu? 4A ve 4B ayrımı nasıldır?

Hizmet tespit davası, kural olarak 5510 sayılı Kanun’un 4/1-a bendi kapsamındaki işçiler için söz konusu olur. 4/1-b kapsamındaki Bağkur sigortalılığı yönünden klasik anlamda hizmet tespit davası açılmaz. Bu alanda uyuşmazlık çoğunlukla sigortalılık başlangıcı, tescil, prim borcu ve sigortalılık niteliğinin belirlenmesi etrafında şekillenir.

• 4/1-a: Hizmet akdiyle çalışan işçi
• 4/1-b: Kendi adına ve hesabına bağımsız çalışan
• 4/1-a’da eksik ya da bildirilmeyen çalışma günleri dava konusu olabilir
• 4/1-b’de tescil ve sigortalılık niteliği uyuşmazlığı öne çıkar

Hizmet tespit davasında SGK’ya başvuru zorunlu mu?

Hizmet tespit davasında SGK’ya ön başvuru, genel kural olarak dava şartı değildir. Dava doğrudan işverene karşı açılır ve Kuruma ihbar edilir. Buna rağmen hizmet dökümünün incelenmesi, işyeri sicil bilgilerinin kontrol edilmesi ve idari kayıtlardaki olası hataların başvuru yoluyla düzeltilmeye çalışılması uygulamada önem taşır.

• Ön başvuru çoğu durumda zorunlu değildir
• Davanın davalısı kural olarak işverendir
• SGK fer’i müdahil olarak davaya katılabilir
• İdari kayıtların önceden kontrolü ispat planını güçlendirir

Hizmet tespiti için SGK başvurusunda hangi bilgiler yer alır?

Kuruma yapılacak başvuruda kimlik bilgileri, işyeri unvanı, açık adres, çalışma tarihleri, yapılan iş, ücret şekli ve elde bulunan belgeler yer alır. Başvuruya hizmet dökümü, bordro, banka hareketi, tanık isimleri ve varsa işyeri yazışmaları eklenmesi, idari inceleme ihtimalini artıran unsurlar arasında bulunur.

• T.C. kimlik numarası ve iletişim bilgileri
• İşveren veya işyeri unvanı
• Çalışma başlangıç ve bitiş tarihleri
• Görev tanımı ve ücret bilgisi
• Eklenen belge ve tanık listesi

Hizmet tespiti davasında deliller nelerdir?

Hizmet tespiti davasında ispat, tek bir delile değil delillerin birlikte değerlendirilmesine dayanır. Tanık anlatımları, bordro, ücret pusulası, banka kayıtları, puantajlar, işe giriş çıkış belgeleri, işyeri iç yazışmaları, resmi kurum kayıtları ve denetim raporları birlikte güçlü bir tablo oluşturur. Uyuşmazlığın niteliğine göre her delilin ağırlığı değişebilir.

• Tanık beyanları
• Bordro ve ücret pusulası
• Banka hesap hareketleri
• Puantaj ve vardiya çizelgeleri
• İşe giriş ve çıkış belgeleri
• E-posta, mesaj ve işyeri yazışmaları
• Müfettiş veya denetim raporları
• Belediye, oda, apartman ve site kayıtları

İşyerinde çekilmiş fotoğraf delil olur mu?

İşyerinde çekilmiş fotoğraf veya video, hizmet tespiti davasında yardımcı delil niteliği taşıyabilir. Ancak tek başına çoğu zaman yeterli görülmez. Görüntünün tarihi, yeri, kişinin gerçekten hangi sıfatla bulunduğu ve çalışmanın sürekliliği başka delillerle desteklenirse ispat değeri belirgin şekilde artar.

• Fotoğrafın tarih ve mekan bağlantısı önemlidir
• Tek başına kesin ispat gücü sınırlıdır
• Tanık, bordro ve kayıtlarla desteklenmesi beklenir
• Çalışmanın gerçekliği ve sürekliliği ayrıca araştırılır

1 günlük hizmet tespit davası mümkün mü?

İspat edilebildiği takdirde bir günlük çalışma bakımından da hizmet tespiti istenebilir. Bununla birlikte bir günlük çalışmanın varlığı, şekli ve iş ilişkisinin gerçekliği daha sıkı değerlendirilir. Mahkeme, fiili çalışma olgusunun gerçekten meydana gelip gelmediğini ve bu çalışmanın sigortalı iş ilişkisine dayanıp dayanmadığını araştırır.

1 günlük hizmet tespit davasında hak düşürücü süre nasıl uygulanır?

Bir günlük çalışma için de genel kural olarak hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıllık hak düşürücü süre dikkate alınır. Çalışmanın yalnızca bir gün sürmüş olması süre hesabını değiştirmez. Ancak Kurum kayıtlarına intikal eden belgeler veya işe giriş bildirgesi gibi unsurlar, somut olayda süre tartışmasını etkileyebilir.

5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrası ne düzenler?

5510 sayılı Kanun’un 86. maddesinin dokuzuncu fıkrası, Kuruma bildirilmeyen veya Kurumca tespit edilemeyen çalışmaların, hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içinde mahkeme kararıyla ispat edilebilmesini düzenler. Uygulamada hizmet tespit davalarının temel normu bu hükümdür ve süre tartışmaları büyük ölçüde bu fıkraya dayanır.

5510/86 kapsamındaki beş yıllık süre zamanaşımı mı, hak düşürücü süre mi?

5510/86’da öngörülen beş yıllık süre, klasik anlamda zamanaşımı değil hak düşürücü süre niteliği taşır. Bu nedenle ileri sürülmesi taraf beyanına bağlı olmaksızın değerlendirilir. Sürenin geçirilmesi halinde dava hakkı etkilenir. Ancak Kurum kayıtlarına geçen belgeler ve bazı istisnai durumlar, somut olayın özelliğine göre ayrıca incelenir.

Sigortalılık tescil ve hizmet kaydı tespiti nedir?

Sigortalılık tescili, kişinin sosyal güvenlik sistemindeki statüsünün ve başlangıcının belirlenmesidir. Hizmet kaydı tespiti ise belirli bir işverene bağlı olarak geçen çalışma süresi ile prim günlerinin ortaya konulmasına yönelir. Her iki kavram yakın görünse de dava konusu, taraf yapısı ve uygulanacak hükümler bakımından farklı sonuçlar doğurabilir.

Hizmet tespit davasında prime esas kazancın tespiti mümkün mü?

Hizmet tespiti davasında asıl eksen, çalışma olgusunun ve prim ödeme gün sayısının belirlenmesidir. Bunun yanında bazı uyuşmazlıklarda prime esas kazancın eksik bildirildiği de ileri sürülebilir. Gün tespiti ile kazanç tespiti aynı şey değildir; biri çalışmanın varlığına, diğeri bildirilen ücret ve kazanç tabanına ilişkindir.

• Gün tespiti: Kaç gün çalışıldığının belirlenmesi
• Kazanç tespiti: Hangi ücret üzerinden bildirim yapılması gerektiği
• Eksik gün ve eksik kazanç farklı inceleme alanlarıdır
• Ücret iddiası güçlü yazılı ve mali delillerle desteklenmelidir

Eksik gün bildirimi ile eksik kazanç bildirimi arasındaki fark nedir?

Eksik gün bildirimi, çalışılan sürenin tamamının Kuruma yansıtılmaması anlamına gelir. Eksik kazanç bildirimi ise gün sayısı bildirilmiş olsa bile ücretin gerçeğinden düşük gösterilmesidir. İlk durumda çalışma süresi merkezde yer alırken ikinci durumda ücret, bordro ve mali kayıtların doğruluğu daha yoğun biçimde tartışılır.

İşe giriş bildirgesi verilmişse beş yıllık süre nasıl etkilenir?

İşe giriş bildirgesinin Kuruma verilmiş olması, bazı uyuşmazlıklarda çalışmanın Kurumca tamamen bilinmediği yönündeki kabulü zayıflatabilir. Özellikle Kurum kayıtlarına intikal eden belgeler varsa hak düşürücü sürenin uygulanması somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir. Bu nedenle kayıtların kapsamı, tarihleri ve çalışma dönemleri dikkatle incelenir.

1999 öncesi dönem yönünden süre ve kayıt değerlendirmesi neden önemlidir?

Eski dönem çalışmalarda belgeye erişim güçlüğü ve işyeri kayıtlarının kaybolması sık görülür. Bu nedenle işe giriş bildirgesi, dönem bordroları, sicil kartları ve resmi kayıtlara geçmiş her veri daha büyük önem taşır. Yargısal değerlendirmede, Kurumun çalışmadan haberdar olmasını sağlayan kayıtların bulunup bulunmadığı temel tartışma alanlarından biridir.

Hizmet tespit davası ne kadar sürer?

Davaların süresi mahkemenin iş yüküne, delillerin toplanmasına, tanık sayısına ve bilirkişi ya da müzekkere süreçlerine göre değişir. İlk derece yargılaması, istinaf ve temyiz aşamaları ayrı değerlendirilir. Özellikle işyeri kayıtlarının eski olması ve farklı kurumlardan belge beklenmesi halinde toplam yargılama süresi uzayabilir.

• İlk derece: Delil toplama ve tanık dinleme süresi belirleyicidir
• İstinaf: Dosya kapsamı ve inceleme yoğunluğuna göre değişir
• Temyiz: Kararın niteliğine ve inceleme usulüne göre uzayabilir

İlgili Hukuki Konular

• Kademeli Emeklilik Tablosu başlıklı içeriğimiz