Yargıtay Dosya Sorgulama
Yargıtay dosya sorgulama, temyiz veya ilgili kanun yolu sonucunda Yargıtay’a giden bir dosyanın hangi birimde olduğunu, hangi işlem aşamasında bulunduğunu ve karar üretme sürecinin neresinde yer aldığını öğrenmek için kullanılan pratik bir yöntemdir. Vatandaşların en çok yanıldığı nokta, sorgu ekranında görülen bilginin “kesin karar” ya da “süre başlatan tebligat” yerine geçtiğini sanmalarıdır. Oysa sorgulama, süreç takibi sağlar; hak kaybını önlemek için doğru adımları zamanında atmanıza yardımcı olur. Bu yazıda; Yargıtay’ın kendi sistemi üzerinden, yerel mahkeme bilgileriyle ve Yargıtay daire bilgileriyle sorgulama yöntemlerini, e-Devlet kanalını, dosyanın hangi aşamalardan geçtiğini ve uygulamada en sık yapılan hataları ele alacağım. Ayrıca öncelikli inceleme talebinin ne olduğu ve nasıl gerekçelendirilmesi gerektiği konusunda, örnek bir dilekçe şablonu da bulacaksınız.
Yargıtay Dosya Sorgulama Nasıl Yapılır?
Yargıtay dosyası, farklı kanallar üzerinden takip edilebilir ve doğru kanal seçimi dosyanın “bulunamıyor” görünmesini engeller. Sorgulama mantığı, dosyayı sisteme tanıtan bilgileri doğru eşleştirmeye dayanır. Bazı dosyalar Yargıtay’a yeni ulaştığında önce kayda alınır, bazı dosyalarda ise daire esas numarası daha sonra oluşur. Bu nedenle sorgu yapılırken, elinizde hangi bilgi seti varsa ona uygun yöntemi seçmek gerekir.
Uygulamada en çok kullanılan iki yaklaşım vardır: Yerel mahkeme bilgileriyle sorgulama ve Yargıtay daire bilgileriyle sorgulama. Yerel mahkeme bilgileriyle sorgulama, dosyanın “hangi mahkemeden geldiği” üzerinden kimliklendirilmesini sağlar. Daire bilgileriyle sorgulamada ise dosyanın “hangi Yargıtay dairesinde” olduğu ve dosyaya verilen esas/karar numarası üzerinden ilerlenir. Ayrıca e-Devlet kapısı üzerinden de Yargıtay’da taraf sıfatınızın geçtiği dosyaların süreç bilgilerine erişebilirsiniz.
Burada kritik hukuki nokta şudur: Sorgulama ekranında “karar verildi” gibi bir ifade görülmesi, her zaman taraflara usulüne uygun tebligatın (resmî bildirim) yapıldığı anlamına gelmez. Süreler bakımından belirleyici olan, çoğu durumda tebligatın usulüne uygun şekilde yapılmasıdır. Bu yüzden sorgu ekranı, “tek başına kesin sonuç” değil, doğru takip aracıdır.
Yerel Mahkeme Bilgileri ile Yargıtay Dosya Sorgu Nasıl Yapılır?
Yerel mahkeme bilgileriyle sorgulama, dosyanın geldiği mahkemeye ilişkin veriler üzerinden yapılan aramadır. Bu yöntem özellikle dosyanın Yargıtay’da hangi daireye kaydedildiği netleşmeden veya daire esas numarası elinizde yokken işe yarar. Elinizdeki bilgiler genellikle kararın üst kısmında veya mahkeme evraklarında yer alır.
Bu sorgulamada tipik olarak; davanın görüldüğü il, mahkeme türü (örneğin asliye hukuk, ağır ceza gibi), mahkemenin kendisi, esas ve karar numarası (esas: dosyanın mahkemeye giriş numarası; karar: hükmün numarası) ve bazı dosyalarda savcılık esas numarası gibi bilgiler istenir. İl ve mahkeme türü seçildikten sonra “mahkeme sorgula” benzeri bir adımla ilgili mahkeme listesinden doğru mahkeme seçilir. Ardından esas/karar bilgileri girilerek arama tamamlanır.
Uygulamada en sık hata, esas ve karar numaralarını karıştırmak veya mahkeme türünü yanlış seçmektir. Bir diğer hata, dosyanın yerel mahkemede kesinleşme/kanun yolu işlemleri tamamlanmadan Yargıtay’da görünmesini beklemektir. Dosya henüz gönderilmemişse sistemde görünmeyebilir. Bu durum “dosya kayboldu” anlamına gelmez; çoğu zaman süreç, yerel mahkeme kaleminde veya tevzi aşamasında devam ediyordur. Bu nedenle sorgulama yapılırken elinizdeki evraktaki bilgilerin birebir doğru aktarılması gerekir.
Yargıtay Daire Bilgileri ile Yargıtay Dosya Sorgu Nasıl Yapılır?
Yargıtay daire bilgileriyle sorgulama, dosyanın Yargıtay’da kayda alınıp ilgili daireye düştüğü durumda en hızlı sonuç veren yöntemdir. Bu yöntemde genellikle “sorgu tipi” seçilir; ardından dosyanın bulunduğu Yargıtay dairesi ve dosyanın esas/karar numarası girilir. Bazı sorgu ekranlarında, kimlik doğrulaması amacıyla kimlik numarası ve kimlik belgesine ilişkin seri bilgisi gibi alanlar da istenebilir. Bu doğrulama, kişisel verilerin korunması ve dosya bilgilerinin ilgisiz kişilere açılmaması için kullanılan teknik bir önlemdir.
Buradaki kritik nokta, daire seçimi ve numara formatıdır. Daire yanlış seçilirse dosya bulunmayabilir. Ayrıca esas ile karar numarası birbirinin yerine girildiğinde de sonuç alınamaz. Uygulamada kişiler, “karar numarası çıktı, demek ki tebliğ edildi” gibi bir çıkarıma gidebiliyor. Oysa karar numarasının oluşması, kararın yazım-onay-tebliğ zincirindeki tüm adımların tamamlandığı anlamına gelmeyebilir. Bu yüzden sorgu sonucu, sürecin hangi evrede olduğunu anlamak için yorumlanmalıdır.
Pratikte dosya bilgileri görüntülense bile, yapılması gereken işlemler (örneğin karar düzeltme, yargılamanın yenilenmesi gibi olağanüstü yollar) bakımından mutlaka dosyanın avukatıyla birlikte strateji kurulması gerekir. Çünkü yanlış aşamada yapılan başvuru, süre ve usul yönünden reddedilme riskini artırır.
E Devletten Öğrenebilir Miyim?
e-Devlet üzerinden Yargıtay dosya sorgulama, özellikle vatandaşların en çok tercih ettiği yöntemlerden biridir. Bu kanalın avantajı, kimlik doğrulamasının zaten sistem tarafından yapılması ve kişinin kendi taraf sıfatının geçtiği dosyaları daha kolay filtreleyebilmesidir. e-Devlet ekranlarında genellikle; Yargıtay’da davacı, davalı, sanık, mağdur, tanık, müdahil (davaya katılan) gibi sıfatlarla yer aldığınız dosyaların süreç bilgileri görüntülenir. Burada “süreç bilgisi” ifadesi; dosyanın kayda alınması, incelemede olması, karar verilmesi gibi aşama bilgilerini kapsar.
Uygulamada yapılan önemli bir hata, e-Devlet’te görünmeyen bir dosya için “dosya yok” sonucuna varmaktır. Dosya henüz Yargıtay kayıtlarına tam yansımamış olabilir ya da dosyanın görüntülenmesi belirli teknik/erişim sınırlamalarına takılabilir. Ayrıca bazı dosyalarda taraf sıfatı değişikliği, isim/kimlik eşleştirme sorunları gibi nedenlerle listelenme gecikebilir.
Bir diğer kritik konu, e-Devlet ekranlarının bir “resmî tebligat” yerine geçmediğidir. Tebligat (resmî bildirim) çoğu durumda usul hükümlerine bağlıdır ve sürelerin başlamasında belirleyici olabilir. Bu nedenle e-Devlet’ten süreci izlemek faydalıdır; ancak hukuki işlemler bakımından tek referans olarak görülmemelidir. Özellikle süreli başvurular söz konusuysa, evrakın usulüne uygun tebliğ edilip edilmediği ayrıca değerlendirilmelidir.
Yargıtay Dosyamı Nereden Sorgulayabilirim?
Bir Yargıtay dosyasını sorgulamak için birden fazla kanal bulunur ve hangi kanalı seçeceğiniz, elinizdeki bilginin türüne göre değişir. Genel yaklaşım; önce en güçlü kimliklendirme bilgisiyle sorgu yapmak, sonuç alınamazsa alternatif kanala geçmektir. Örneğin yerel mahkeme esas/karar bilgileri elinizdeyse yerel mahkeme bilgileriyle sorgu daha mantıklıdır. Daire ve esas numarası netse daire bilgileriyle sorgu daha hızlı sonuç verir. e-Devlet ise kişiye bağlı listeleme sağladığı için pratik bir kontrol noktasıdır.
- UYAP (Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi): Avukatlar ve bazı kullanıcı profilleri için süreç takibinde önemli bir araçtır.
- Yargıtay dosya sorgulama ekranları: Yerel mahkeme bilgileriyle veya daire bilgileriyle arama yapılabilir.
- e-Devlet: Kişinin taraf sıfatıyla geçtiği dosyaların süreç bilgilerini gösterebilir.
- SMS ile sorgulama: Bazı hizmetlerde kimlik ve dosya bilgileriyle kısa bilgi alınabilen yöntemler bulunabilir.
Burada en kritik hata, tek kanaldan sonuç alınamayınca dosyanın “yok olduğu” sanrısına kapılmaktır. Dosyanın görünmemesi çoğu zaman teknik eşleşme hatası, bilgi eksikliği veya dosyanın henüz ilgili sisteme işlenmemesi gibi nedenlerden kaynaklanır. Bu yüzden arama yaparken bilgilerin doğru yazımı, doğru sorgu türü ve aşama mantığı birlikte değerlendirilmelidir. Aşağıdaki tablo, hangi bilgi sizdeyse hangi sorgu kanalının daha uygun olacağını özetler.
| Elinizdeki Bilgi | Önerilen Sorgu Yöntemi | Uygulamada Dikkat |
|---|---|---|
| Yerel mahkeme, esas/karar numarası | Yerel mahkeme bilgileriyle sorgu | Esas/karar numaralarını karıştırmayın |
| Yargıtay dairesi ve daire esas/karar numarası | Daire bilgileriyle sorgu | Daire seçimi ve numara formatı kritik |
| Taraf sıfatınız ve kimlik doğrulaması | e-Devlet üzerinden sorgu | Görüntülenen bilgi tebligat yerine geçmez |
Yargıtay’dan Karar Ne Zaman Çıkar?
Yargıtay’da kararın ne zaman çıkacağı sorusu, tek bir sayısal cevapla açıklanamayacak kadar değişkendir. Süreyi etkileyen başlıca faktörler; dosyanın türü, kapsamı, öncelik statüsü ve inceleme sırasıdır. Özellikle tutuklu dosyalar veya kanunen öncelikli görülmesi gereken işler, daha hızlı işleme alınabilir. Buna karşılık kapsamlı dosyalar, çok sayıda sanık/katılan içeren işler veya ayrıntılı hukuki tartışma gerektiren uyuşmazlıklar daha uzun sürebilir.
Uygulamada yapılan temel hata, “başka bir dosya şu kadar sürede bitti, benimki de aynı sürer” yaklaşımıdır. Bu kıyas çoğu zaman yanlıştır. Çünkü Yargıtay’da dosyanın geçirdiği aşamalar aynı isimleri taşısa bile, her aşamada kalma süresi dosyaya özgü değişir. Ayrıca bazı dosyalarda duruşma yapılmasına karar verilebilir; bu da takvimi farklılaştırır.
Bir diğer kritik konu, kararın verilmesi ile kararın taraflara ulaştırılması arasındaki süreçtir. Karar verildikten sonra yazım, kontrol, onay ve teblige hazırlık gibi iç işlemler bulunur. Bu aşamaların tamamlanması, dışarıdan “karar çıktı” şeklinde algılansa da tarafların fiilen kararı eline alması zaman alabilir. Bu yüzden sadece “karar verildi” bilgisini görmek yerine, dosyanın “tebliğe hazır/posta/tebligat” gibi aşamalarının da takip edilmesi daha sağlıklıdır.
Yargıtay Dosya Aşamaları
Yargıtay dosyalarının belirli bir işlem akışı vardır ve sorgu ekranında görülen kavramları doğru okumak, yanlış beklenti oluşmasını engeller. Dosya genellikle önce kayda alınır ve sırasını bekler. Bazı dosyalarda “arşiv” ifadesi, dosyanın fiziken veya sistemsel olarak bekleme/planlama havuzunda bulunduğunu anlatır. Bu aşamada dosya, henüz esas incelemesine başlamamış olabilir. Ardından savcı görüşü (tebliğname) aşaması gelebilir. Tebliğname, savcılığın dosyaya ilişkin hukuki değerlendirmesini içeren görüş metnidir; kararın kendisi değildir.
Sonraki aşamada ilgili daire inceleme yapar. Daire incelemesi; dosyanın usul ve esas yönünden değerlendirilmesi, gerektiğinde duruşma kararı verilmesi ve müzakere süreçlerini içerebilir. “İlam” (hükmün yazılı hâli) aşaması, kararın yazım ve sistemsel tamamlanma evresini ifade eder. Ardından kararın gönderim/posta süreçleri gündeme gelir. Burada “posta” veya “gönderildi” benzeri ibareler, kararın ilgili birimlere sevk edildiğini gösterebilir.
Uygulamada sık hata, bu aşamaları tek bir doğrusal çizgi gibi görmektir. Bazı dosyalarda eksik evrak, yetki/ görev değerlendirmesi veya usulî sorunlar nedeniyle dosya birimler arasında hareket edebilir. Bu yüzden aşama bilgisi, tek başına “gecikme” kanıtı değildir; çoğu zaman iş akışının doğal parçasıdır. Özellikle süreli başvurular planlanacaksa, dosya aşaması ile tebligat durumu birlikte değerlendirilmelidir.
Öncelikli İnceleme Talebi ve Dilekçe ile Başvuru Mantığı
Yargıtay’da bulunan dosyalar için öncelikli inceleme talebi gündeme gelebilir. Bu talep, dosyanın normal inceleme sırasından önce ele alınmasını istemek anlamına gelir. Ancak bu, otomatik kabul edilen bir uygulama değildir. Talebin taraf veya vekil tarafından gerekçeli şekilde sunulması ve mazeretin somutlaştırılması gerekir. “Dosyam uzadı” gibi genel ifadeler, çoğu durumda ikna edici bulunmaz. Mazeretin neden acil olduğunun; hak kaybı riski, telafisi güç zarar ihtimali, özel bir durum gibi ölçütlerle açıklanması beklenir.
Uygulamada yapılan yaygın hata, öncelik talebinin bir “hızlandırma butonu” gibi görülmesidir. Oysa daire, talebi değerlendirirken dosya türünü, iş yoğunluğunu ve gerekçenin ağırlığını birlikte ele alır. Gerekçe zayıfsa talep reddedilebilir ve bu reddin, dosyanın normal seyrini değiştirmediği unutulmamalıdır. Ayrıca dilekçede dosyanın doğru kimlik bilgileri, dairesi, esas/karar numarası ve taraf sıfatı açıkça yazılmalıdır. Eksik bilgi, talebin işleme alınmasını zorlaştırır.
Öncelikli İnceleme Talebi Dilekçesi Örneği
Not: Aşağıdaki metin genel bir örnektir. Dosyanın niteliğine göre uyarlanmalıdır. Kişisel veri ve özel bilgi paylaşmayın.
YARGITAY … HUKUK/CEZA DAİRESİ BAŞKANLIĞINA
Konu: Dosyanın öncelikli incelenmesi talebidir.
Dosya Bilgisi: Daire Esas No: … / … Karar No: … / …
Talepte Bulunan: (Taraf sıfatı) …
Açıklamalar:
1) Yukarıda bilgileri yazılı dosya, dairenizde inceleme aşamasındadır. Dosyanın mevcut durumu, tarafım açısından telafisi güç sonuçlar doğurabilecek niteliktedir.
2) Öncelikli inceleme talebimin dayanağı; somut ve belgelenebilir bir mazerete dayanmaktadır. Bu mazeret nedeniyle dosyanın olağan sıra içinde incelenmesi hâlinde ciddi hak kaybı riski ortaya çıkacaktır.
3) Dosyanın öncelikli incelenmesi, hem yargılamanın makul sürede sonuçlandırılması ilkesine hem de doğabilecek zararların önlenmesine hizmet edecektir.
Sonuç ve Talep: Açıklanan nedenlerle, dosyanın öncelikli incelemeye alınmasına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
Ekler: (Varsa mazereti destekleyen belgeler)
Ad Soyad / İmza
Hukuk Dosyasının Yargıtay’daki Aşamaları
Hukuk dosyalarında süreç, dosyanın kayda alınmasıyla başlar ve daire esas numarası oluşturulur. Ardından dosya ön inceleme için tetkik hâkimine (dosyayı inceleyip raporlayan yargı mensubu) verilebilir. Ön inceleme; dosyanın şekli şartları, dilekçeler, süreler ve usulî eksiklikler bakımından kontrol edilmesini ifade eder. Bu aşamada bazı dosyalar duruşmalı incelemeye yönlendirilebilir. Duruşma kararı verilirse, duruşma günü ve saati planlanır ve taraflara bildirim yapılması için tebligat süreçleri işletilir.
Sonrasında dosya, inceleme ve müzakere sürecinden geçerek karar aşamasına taşınır. Karar numarası oluşturulduktan sonra gerekçeli karar metninin hazırlanması, kontrol edilmesi ve ilgili birimlerce onaylanması gibi iç süreçler bulunur. Bu aşamalar tamamlandığında dosya, gönderim/posta işlemlerine hazırlanır. Uygulamada kişiler “karar numarası oluştuysa iş bitti” diye düşünse de, kararın yazımı ve tebliğe çıkması ayrı aşamalardır. Bu nedenle sorgu ekranındaki ibarelerin, dosyanın hangi iç adımda olduğunu gösterdiği unutulmamalıdır.
Hukuk dosyalarında en sık yapılan hata, usulî sürelerin e-Devlet veya sorgu ekranına göre hesaplanmasıdır. Süre hesabında, tebligat ve usul hükümleri belirleyici olabilir. Bu yüzden süreç, yalnızca “ekranda görünen aşama” üzerinden değil, dosyanın resmî evrak akışı üzerinden yönetilmelidir.
Ceza Dosyalarının Yargıtay’daki Aşamaları
Ceza dosyalarında tipik akış, dosyanın önce Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına gelmesi ve burada kayda alınmasıyla başlar. Bu aşamada dosyaya tebliğname numarası verilebilir. Cumhuriyet savcısı, dosyayı inceleyerek tebliğnameyi hazırlar ve dosyayı ilgili ceza dairesine gönderir. Tebliğname, dosyaya ilişkin değerlendirme metnidir; karar değildir. Daireye gelen dosya kaydedilir, daire esas numarası oluşur ve ön incelemeden geçirilir.
Ön inceleme sonucuna göre dosya, tetkik aşamasına ve müzakereye yönelir. Bazı dosyalarda duruşma yapılması gündeme gelebilir; duruşma kararı verilirse duruşma günü belirlenir ve bildirim süreçleri başlatılır. Daire incelemesi tamamlandığında karar oluşturulur, kararın yazımı ve iç kontrol süreçleri işletilir. Ardından dosyanın ilgili birimlere ve yerel mahkemeye gönderimi planlanır.
Ceza dosyalarında sık yapılan hata, tutukluluk/tutuksuzluk gibi statülerin dosyanın hızını kesin belirlediğini sanmaktır. Bazı dosyalar öncelik alabilir; ancak her dosyanın işlem yoğunluğu ve içerdiği hukuki tartışma farklıdır. Bu nedenle doğru yaklaşım, dosya aşamalarını takip etmek ve gerekiyorsa profesyonel hukuki destekle stratejik adımları zamanında atmaktır.
SSS
Yargıtay dosya sorgulama sonucu “karar” görünüyorsa süreler başlamış sayılır mı?
Genel kural olarak sürelerin başlamasında belirleyici unsur, çoğu işlemde usulüne uygun tebligattır. Sorgu ekranında karar bilgisi görmek, tek başına tebligatın tamamlandığı anlamına gelmeyebilir. Süreli başvurularda, kararın tebliğ edilip edilmediği ve tebliğ tarihinin ne olduğu ayrıca kontrol edilmelidir.
Dosyam sorguda görünmüyor, bu dosyanın kaybolduğu anlamına gelir mi?
Hayır. Dosyanın görünmemesi çoğu zaman yanlış sorgu türü seçimi, esas/karar numarası karışıklığı, daire bilgisinin hatalı girilmesi veya dosyanın henüz ilgili sisteme işlenmemiş olması gibi nedenlerden kaynaklanır. Elinizdeki bilgi setine göre alternatif sorgu yöntemini denemek daha doğru olur.
e-Devlet üzerinden görünen bilgiler resmî belge yerine geçer mi?
e-Devlet ekranları süreç takibi açısından faydalıdır; ancak her durumda resmî tebligat veya dosya evrakının yerini tutmaz. Özellikle süreli işlemlerde, resmî tebligat ve dosya içeriği esas alınmalıdır. Kritik kararlar için dosya evrakı üzerinden değerlendirme yapılması gerekir.
Öncelikli inceleme talebi her dosyada kabul edilir mi?
Öncelikli inceleme talebi istisnaî bir yoldur ve kabul için somut, açık ve gerekçeli bir mazeret sunulması gerekir. Genel ifadeler veya soyut şikâyetler çoğu zaman yeterli görülmez. Talebin dosya bilgileriyle birlikte doğru şekilde sunulması ve mazeretin belgelenmesi, kabul ihtimalini artırır.
Avukat Fatih Tahancı, 2015 yılında Hukuk Fakültesini tam burslu, onur öğrencisi olarak Ankara’da tamamlamıştır. Avukatlık stajını Ankara Barosu nezdinde; ceza hukuku, sigorta hukuku, tazminat hukuku, iş hukuku, icra hukuku ve idare hukuku konularına odaklanmış çeşitli avukatlık bürolarında staj yaparak tamamlamıştır. Avukat Fatih Tahancı Çankaya/Ankara’da bulunan Tahancı Hukuk Bürosu’nda avukatlık faaliyeti göstermektedir.