Telefonla konuşma cezası, Türkiye’de sürüş güvenliğini doğrudan etkileyen ihlallerin başında gelir. Uygulamada bu ihlal çoğunlukla “KTK 73/c” olarak anılır ve sürücünün seyir halinde cep telefonu/araç telefonu ya da benzeri haberleşme cihazını ele alarak kullanması halinde idari yaptırım doğurur. 27 Şubat 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni Torba Kanun ile birlikte bu cezalar radikal bir şekilde artırılmış ve kademeli sisteme geçilmiştir.
Özet Bilgi
Buradaki kritik nokta, “konuşma” fiilinin tek başına değil; sürücünün telefonu elde tutarak kullanmasının esas alınmasıdır. Bu nedenle hoparlörde konuşmak veya mesaj yazmak aynı risk başlığı altında değerlendirilirken; yeni yasayla birlikte araç içi multimedya ekranlarından video izlemek çok daha ağır ve ayrı bir yaptırıma bağlanmıştır.
Telefonla Konuşma Cezası (73/c) Kanuni Kapsamı
73/c düzenlemesi, sürücünün dikkatini dağıtan ve reaksiyon süresini uzatan davranışları azaltmayı hedefler. Yeni yasal düzenlemelerle birlikte ihlal, “sürücülerin seyir halinde cep veya araç telefonu ya da benzer haberleşme cihazlarını ele alarak kullanması” olarak tanımlanır.
Önceden tartışma konusu olan “seyir halinde” ibaresi, 27 Şubat 2026 düzenlemesiyle kesin olarak netleşmiştir: Kırmızı ışıkta bekleme veya yoğun trafikteki kısa süreli duraklamalar da yasal olarak "seyir hali" kabul edilmekte ve bu anlarda telefonu ele almak doğrudan cezaya tabi tutulmaktadır. Artık bu ihlal “küçük bir ihmal” olmaktan çıkmış, tekrar eden durumlarda doğrudan ehliyete el konulmasına varan katı bir sisteme dönüştürülmüştür.
2026 Telefonla Konuşma Cezası Tutarı, Kademeli Sistem ve Ehliyet Yaptırımı
27 Şubat 2026 itibarıyla 73/c kapsamında uygulanan idari para cezası sabit bir tutar olmaktan çıkmış, katlanarak artan kademeli bir sisteme geçilmiştir. 15 gün içinde ödemelerde uygulanan %25 indirim hakkı ise devam etmektedir.
| İhlal Sayısı (1 Yıl İçinde) | 2026 Güncel Ceza Tutarı | Erken Ödeme (%25 İndirimli) | Ek Yaptırım |
|---|---|---|---|
| İlk İhlal | 5.000 TL | 3.750 TL | 10 Ceza Puanı |
| İkinci İhlal | 10.000 TL | 7.500 TL | 10 Ceza Puanı |
| Üçüncü ve Sonraki İhlaller | 20.000 TL | 15.000 TL | Ehliyete 30 Gün El Koyma |
Araç İçi Multimedya ve Ekran Kullanımına Özel Ağır Yaptırım: Yeni Torba Kanun ile getirilen en büyük yeniliklerden biri de standart dışı multimedya ekranları ve seyir halinde video izlenmesine yöneliktir. Sürücünün görüş alanında bulunan cihazlardan seyir halindeyken video izlenmesi durumunda doğrudan 21.000 TL ceza kesilmekte ve araç 30 gün süreyle trafikten men edilmektedir.
73/c Kapsamına Giren Davranışlar ve İstisnalar
Resmî rehberin yaklaşımı nettir: telefonu/iletişim cihazını ele alarak kullanmak yasaktır.
- Ceza riski yüksek örnekler: Telefonu elde tutup konuşmak, hoparlöre alıp elde tutarak konuşmak, mesaj yazmak/okumak, kırmızı ışıkta beklerken telefonu ele alıp sosyal medyaya bakmak. Bu davranışların ortak noktası, sürücünün cihazı eline almasıdır.
- İstisna (ele almadan kullanım): Telefon ve benzeri cihazların araç içi entegre sistemler (bluetooth/hands-free) vasıtasıyla, hiçbir şekilde ele alınmadan kullanılıyor olması halinde 73/c hükmü uygulanmaz. Ancak sürücü bağlantı kurmak veya aramayı yanıtlamak için telefonu eline alırsa istisna koruması ortadan kalkar.
Ceza Tebliği, Sorgulama ve Ödeme Usulleri
73/c cezası, trafik kameraları veya memur tespitiyle sürücünün/araç sahibinin sistemine işlenebilir. Cezayı en hızlı şekilde e-Devlet üzerinden (Emniyet Genel Müdürlüğü - “Araç Plakasına Yazılan Ceza Sorgulama”) görebilirsiniz.
Ödeme işlemleri Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) Dijital Vergi Dairesi veya e-Devlet üzerinden “Trafik para cezası borcu sorgulama ve ödeme” ekranı kullanılarak yapılabilir.
Operasyonel öneri: Şirket aracı/filo kullanan işletmelerin, artan bu devasa ceza tutarları ve kademeli sistem nedeniyle haftalık düzenli sorgulama rutini kurması, %25'lik erken ödeme indirimini kaçırmamak ve personelin ihlal sayısını takip edebilmek adına hayati önem taşır.
Telefonla Konuşma Cezasına İtiraz Usulü, Süresi ve Merci
İdari para cezasına ilişkin karara karşı tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir. Süre içinde başvuru olmazsa karar kesinleşir.
İtirazın durumları ve yeni yasanın etkisi:
- "Seyir halinde değildim" savunması: Artık kırmızı ışık ve dur-kalk trafiği yasal olarak seyir hali sayıldığı için, araç tamamen park edilip motor kapatılmadığı sürece bu savunma geçerliliğini yitirmiştir.
- Tespit/tebligat problemleri: Plaka, tarih-saat veya konum uyuşmazlığı gibi somut delillere (araç içi kamera, PTS kayıtları) dayanan itirazlar hala en güçlü itiraz yöntemidir.
Uygulamada sık yapılan hatalar ve risk azaltma önerileri
- “Hoparlörde konuşuyorum, sorun olmaz” varsayımı: Telefon eldeyse, hoparlör seçeneği sizi cezadan kurtarmaz. Cihaz kesinlikle ele alınmamalıdır.
- “Kırmızı ışıkta bakmak serbest” yaklaşımı: 27 Şubat 2026 düzenlemesiyle bu tartışma bitmiştir. Kırmızı ışıkta telefonu ele almak birinci ihlalde 5.000 TL cezaya tabidir.
- Kademeli sistemi önemsememek: Artık ihlaller birikerek sadece para cezası yaratmıyor. Üçüncü ihlalde 20.000 TL ceza ve ehliyete 30 gün el konulması, mesleği şoförlük olanlar veya sürekli araç kullananlar için büyük bir risktir.
Sık Sorulan Sorular
Telefonla konuşma cezası 2026’da ne kadar?
27 Şubat 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni kanuna göre 73/c ihlali kademelidir. İlk ihlal 5.000 TL, ikinci ihlal 10.000 TL, üçüncü ve sonraki ihlaller ise 20.000 TL'dir. 15 gün içinde ödenirse %25 indirim uygulanır.
Araç ekranından video izlemenin cezası telefonla aynı mıdır?
Hayır. Yeni düzenlemeye göre seyir halindeyken araç içi standart dışı ekranlardan veya multimedyadan video izlenmesinin cezası 21.000 TL'dir ve araç 30 gün trafikten men edilir.
Kırmızı ışıkta beklerken telefona bakmak ceza sebebi mi?
Evet. Yeni kanunla birlikte kırmızı ışıkta veya trafikteki kısa duraklamalarda telefonu ele almak "seyir hali" kapsamında değerlendirilmekte ve cezai işlem uygulanmaktadır.
Telefon cezası yüzünden ehliyetime el konulur mu?
Evet. Aynı yıl içinde üçüncü kez telefonu ele alarak kullanım (73/c) ihlali yaparsanız, 20.000 TL para cezasına ek olarak sürücü belgenize 30 gün süreyle el konulur.
Telefonla konuşma cezasına itiraz süresi nedir?
Cezanın size tebliğ edildiği tarihten itibaren en geç 15 gün içinde Sulh Ceza Hâkimliğine başvuru yapmanız gerekmektedir.
73/c Ceza Maddesinin Kapsamı ve Yasakladığı Fiiller
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun uygulamada 73/c, 73 c veya 73-c diye anılan kuralı; sürücünün seyir halinde cep telefonu, araç telefonu ya da benzeri haberleşme cihazını ele alarak kullanmasını yasaklar. Esas yasak yalnız konuşma değildir; elde tutarak arama yapmak, ekrana bakmak, mesaj okumak ve cihazla fiziksel temas kurarak kullanım da aynı kapsamda değerlendirilir.
Araçta Telefon Kullanma Cezasının Kapsamı
Araçta telefon kullanma cezası, yalnız telefonla konuşma fiiline bağlı değildir. Trafikte telefon kullanmanın cezası, sürücünün cihazı eline alıp dikkatini yola vermesini azaltan her kullanım biçiminde gündeme gelir. Bu nedenle araba sürerken telefon kullanma cezası bakımından belirleyici ölçüt, konuşma değil elde tutarak kullanımdır.
- Arama yapma veya çağrı yanıtlama
- Mesaj, bildirim ve sosyal medya kontrolü
- Ekranı kaydırma, uygulama açma, video başlatma
- Telefonu ele alarak navigasyon yönü kontrol etme
- Kırmızı ışıkta ya da trafik akışı kısa süre durmuşken telefona bakma
Trafikte telefon kullanmanın cezası hangi davranışlarda uygulanır?
Uygulamada telefon kullanma cezası 2026 itibarıyla çok daha geniş yorumlanan bir risk alanına dönüşmüştür. Araba kullanırken telefon cezası, sürücünün cihazı kulağına götürmesi kadar avuç içinde tutup ekrana bakması halinde de uygulanır. Özellikle tek elle direksiyon, diğer elle telefon kullanımı; denetim ve itiraz dosyalarında en sık karşılaşılan ihlal tipleri arasındadır.
| Davranış | 73/c Riski |
|---|---|
| Telefonu elde tutup konuşmak | Uygulanır |
| Hoparlörde olsa bile telefonu elde tutmak | Uygulanır |
| Mesaj yazmak veya okumak | Uygulanır |
| Bildirime bakmak, ekran kilidi açmak | Uygulanır |
| Telefonu ele alarak navigasyon açmak | Uygulanır |
| Entegre hands-free sistemini telefona dokunmadan kullanmak | 73/c uygulanmaz |
Kırmızı ışıkta telefona bakmak yasak mı?
Kırmızı ışıkta beklerken telefona bakmak, uygulamada ceza riski taşıyan davranışlar arasındadır. Emniyet denetim yaklaşımı, seyir halindeki cep telefonu kullanımını trafik güvenliği bakımından doğrudan ihlal kabul eder. 27 Şubat 2026 sonrasında metindeki netleştirme nedeniyle kısa duraklamalar da koruma alanı dışında kalmış; ışıkta telefonu ele almak cezaya daha açık hale gelmiştir.
Cep telefonu ile konuşma ceza maddesi bakımından yaptırımlar nasıl özetlenir?
Cep telefonu ile konuşma ceza maddesi olarak bilinen 73/c ihlalinde ilk tespitte 5.000 TL, ikinci tespitte 10.000 TL, üçüncü ve sonraki tespitlerde 20.000 TL idari para cezası uygulanır. İlk iki ihlalde 10’ar ceza puanı bulunur; üçüncü ve sonraki ihlallerde sürücü belgesine 30 gün el konulur. Trafik idari para cezalarında ödeme süresi içinde ödemede indirim oranı yüzde 25’tir.
Telefonla konuşma cezasına itiraz nasıl yapılır?
Trafik idari para cezası karar tutanağına karşı başvuru, tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde yapılır. Görevli merci, kabahat fiilinin işlendiği yer sulh ceza hâkimliğidir. Başvuru dilekçesinde tutanak tarihi, plaka, ceza seri numarası, olayın özeti ve hukuka aykırılık nedenleri yer alır; tebligat, ruhsat, ehliyet ve varsa görüntü, tanık veya konum kayıtları eklenir.
İtirazda hangi deliller etkili olur?
Telefon kullanma cezasına karşı itirazlarda en sık tartışılan nokta, sürücünün cihazı gerçekten ele alıp almadığıdır. Tutanakta olayın yeri, zamanı ve tespit biçimi ile sürücünün hangi hareketi yaptığı açık olmalıdır. Araç içi kamera kayıtları, çağrı geçmişi, park veya duruş anını gösteren görüntüler, tanık beyanları ve tebligat usulüne ilişkin belgeler dosyada önem taşır.
- Trafik idari para cezası karar tutanağı örneği
- Tebliğ zarfı veya elektronik tebligat kaydı
- Araç içi kamera ya da çevre kamera görüntüsü
- Telefon çağrı ve kullanım kayıtlarıyla uyumlu zaman verileri
- Varsa tanık isimleri ve beyanları
Telefonla konuşma cezası fotoğrafı veya kamera kaydı nasıl görülür?
Telefonla konuşma cezası fotoğrafı, her dosyada sürücünün doğrudan erişimine aynı biçimde sunulmaz. Ceza sahada görevli personel tespitiyle düzenlenmişse çoğu zaman esas belge tutanaktır; kamera veya fotoğraf bulunmayabilir. Elektronik denetim ya da görüntü destekli tespitlerde ise kayıtlar idarenin sisteminde yer alabilir ve itiraz aşamasında dosyaya getirtilmesi talep edilebilir.
Delil ve tutanak kontrolünde hangi noktalar incelenir?
Telefonla konuşma cezası fotoğrafı veya tutanak incelenirken, görüntünün plakayı ve sürücünün elde telefon kullandığını ayırt edecek açıklıkta olup olmadığı önem taşır. Ayrıca tarih, saat, konum, düzenleyen birim, tutanak seri numarası ve fiilin 73/c kapsamında doğru tanımlanıp tanımlanmadığı kontrol edilir. Belirsiz, çelişkili veya eksik tespitler itiraz bakımından temel tartışma alanını oluşturur.
Erken ödeme indirimi ve başvuru süresi birlikte nasıl değerlendirilir?
Trafik idari para cezalarında ödeme süresi içinde yapılan ödemelerde yüzde 25 indirim uygulanır. Gelir İdaresi Başkanlığı açıklamalarında trafik idari para cezalarının tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde ödenmesi halinde bu indirimden yararlanılabildiği belirtilir. Buna karşılık ceza tutanağına itiraz süresi 15 gündür; ödeme yapılmış olması, başvuru hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
0 Yorum
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz bırakın.
Yorum Bırakın
Sorunuz veya görüşünüz için aşağıdaki formu kullanabilirsiniz.