Vekillikten çekilme dilekçesi, avukatın müvekkilinin vekilliğini bıraktığını mahkemeye, icra dairesine ya da baroya yazılı olarak bildirdiği dilekçedir. Avukatlık Kanunu m.41'e göre çekilen avukatın görevi, çekilmenin müvekkile tebliğinden itibaren 15 gün devam eder. Hukuk davalarında HMK m.82 aynı konuda iki haftalık süre öngörür. Dilekçe, mahkeme ve karşı taraf bakımından ancak yazılı bildirimle ve gerekirse tebligat gideri yatırılarak hüküm ifade eder.
Özet Bilgi
Vekillikten çekilme dilekçesi, avukatın müvekkilinin vekilliğini bıraktığını mahkemeye, icra dairesine veya baroya bildirdiği dilekçedir. Avukatlık Kanunu m.41'e göre görev, çekilmenin müvekkile tebliğinden itibaren 15 gün; HMK m.82'ye göre hukuk davalarında 2 hafta devam eder. Dilekçe HMK m.81 uyarınca yazılı verilir ve gerekirse tebligat gideri yatırılır; istifa eden vekil süre ve yokluk sonuçlarını dilekçeyle birlikte müvekkile ihtaren bildirir (HMK m.82/3). Haklı sebep olmadan çekilen avukat ücret isteyemez ve peşin ücreti iade eder (AvK m.174/1). Yazıda altı tam dilekçe yer alır.
Bu yazı avukatın müvekkiline karşı yaptığı çekilmeyi anlatır; bir çalışanın işverene verdiği iş sözleşmesi istifası ayrı bir konudur ve istifa dilekçesi örnekleri sayfasında yer alır. Bu rehberde hukuk, ceza, icra, idare ve baro için ayrı dilekçe örnekleri, müvekkile gönderilecek noter ihtarnamesi, UYAP adımları, süreler, çekilme ile azil farkı ve ücret hesaplaşması anlatılmaktadır. Maddeler 1136 sayılı Avukatlık Kanunu (AvK), 6100 sayılı HMK, 5271 sayılı CMK, 6098 sayılı TBK, 2577 sayılı İYUK ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun güncel metinlerinden kontrol edilerek yazılmıştır.
Vekillikten Çekilme Dilekçesi Nedir?
Vekillikten çekilme dilekçesi, avukatın belli bir dosyada müvekkilini temsil etmeyi sürdürmeyeceğini yazılı olarak bildirdiği belgedir. Kanun çekilme için gerekçe göstermeyi şart koşmaz. Dilekçede dosya bilgileri, çekilme beyanı, müvekkilin tebligat adresi ve görevin ne kadar süre devam edeceği yer alır. Hukuk davalarında avukat, dilekçeyle birlikte müvekkile ihtar da bildirir (HMK m.82/3).
Çekilme iki ayrı kişiye karşı bildirilir. Birincisi dosyanın bulunduğu makamdır; mahkeme, icra müdürlüğü ya da baro. İkincisi müvekkildir; çünkü sürelerin işlemeye başlaması müvekkile yapılan tebliğe bağlıdır. HMK m.81 bu yüzden istifanın mahkeme ve karşı taraf bakımından hüküm doğurması için beyanın dilekçeyle bildirilmesini veya tutanağa geçirilmesini ve gerektiğinde ilgilisine yapılacak tebligat giderinin peşin ödenmesini arar.
- 15 günÇekilen avukatın görev süresiAvK m.41/1 · müvekkile tebliğden itibaren
- 2 haftaİstifa eden vekilin görev süresiHMK m.82/1 · istifanın müvekkile tebliğinden itibaren
- 2 haftaAzilde yeni vekil görevlendirme süresiHMK m.83 · yoksa yokluk hükümleri uygulanır
- 3 yılEvrakı saklama yükümlülüğüAvK m.39/1 · vekâletin sona ermesinden itibaren
Çekilme ile istifa kelimeleri aynı anlama mı gelir?
Mevzuatta iki kelime birlikte kullanılır. Avukatlık Kanunu "vekâletten çekilme" der, HMK "vekilin istifası" başlığını taşır. Uygulamada ikisi de avukatın müvekkiliyle olan temsil ilişkisini kendi isteğiyle sona erdirmesini anlatır. Dilekçe başlığına "vekillikten çekilme" ya da "vekillikten istifa" yazılması sonucu değiştirmez; önemli olan beyanın dosyaya ve müvekkile usulüne uygun bildirilmesidir.
Hangi hükümler birlikte okunur?
- AvK m.41: çekilmenin müvekkile tebliğinden sonra 15 gün görev devamı ve baro görevlendirmesinde sınırlama.
- HMK m.81-83: bildirim şekli, iki haftalık görev süresi, müvekkile ihtar ve yokluk hükümleri.
- TBK m.512: vekilin sözleşmeyi her zaman sona erdirebilmesi ve uygun olmayan zamanda sona erdirmenin tazminat sonucu.
- TBB Meslek Kuralları m.38/3: çekinme hakkının müvekkile zarar vermeyecek biçimde kullanılması.
Vekillikten Çekilme Nasıl Olur? 15 Gün mü, 2 Hafta mı?
Avukat çekilme dilekçesini hazırlar, dosyanın bulunduğu makama verir ve aynı dilekçeyle müvekkile tebliğ ettirir. Tebliğ günü, görev süresinin başlangıcıdır. Avukatlık Kanunu m.41 bu süreyi 15 gün, HMK m.82/1 ise iki hafta olarak yazar. Bu iki sürenin hangisinin önce geleceğini kanun açıkça söylemez, bu nedenle ihtiyatlı uygulama 15 günlük süreyi esas alır.

| Hüküm | Süre | Hangi durumda |
|---|---|---|
| AvK m.41/1 | 15 gün | Belli bir işi takipten veya savunmadan isteğiyle çekilen avukat; her yargı kolu ve icra için genel kural |
| HMK m.82/1 | 2 hafta (14 gün) | Vekil ile takip edilen hukuk davası; istifa eden vekilin görevi, istifanın müvekkile tebliğinden itibaren devam eder |
| İYUK m.31 | HMK'ya atıf | İdari yargıda tarafların vekilleri konusunda İYUK'ta hüküm yoksa HMK uygulanır |
| CMK | Ayrı süre yok | Seçilmiş müdafinin çekilmesine özel süre yazılmamıştır; AvK m.41 genel kuralı esas alınır |
| İİK | Ayrı süre yok | İcra takibinde vekil istifasına özel hüküm bulunmaz; uygulamada AvK m.41 ve HMK m.81-82 esas alınır |
Süre müvekkile tebliğ edildiği günden başlar. Tebligat gideri yatırılmamışsa tebligat çıkmaz ve görev süresi işlemeye başlamaz. Bu sürede duruşma varsa avukat duruşmaya girmeye devam eder.
Çekilme için haklı sebep aranır mı?
Avukatlık Kanunu çekilmeyi bir sebebe bağlamaz; ancak m.174/1 haklı sebep olmaksızın işi takipten vazgeçen avukatın ücret isteyemeyeceğini ve peşin aldığı ücreti iade etmesi gerektiğini söyler. Kanundaki sonuçtan hareketle haklı sebep olarak şu durumlar sayılabilir:
- Avukatın işi sonradan yolsuz veya haksız bulması (AvK m.38/a).
- Aynı işte menfaati zıt tarafa daha önce avukatlık yapılmış ya da mütalaa verilmiş olması (AvK m.38/b).
- Avukatın kendi düzenlediği bir senedin hükümsüzlüğünü ileri sürme durumunun çıkması (AvK m.38/d).
- Kararlaştırılan peşin ücretin veya giderler için istenen avansın ödenmemesi (AvK m.173/2 ve m.174/3).
- Müvekkilin meslektaşlara sataşmaları (TBB Meslek Kuralları m.44).
Bu listenin her maddesinde son takdir, ücret uyuşmazlığında incelemeye yetkili merciin olur. Çekilme dilekçesine gerekçe yazmak zorunlu olmadığı gibi, müvekkilin sırlarını açığa vurmamak için (AvK m.36) gerekçeyi dilekçede ayrıntılandırmaktan kaçınmak yerinde olur.
Avukat İstifa Dilekçesi Nasıl Yazılır?
Avukat istifa dilekçesi, dosyanın bulunduğu makamın adıyla başlar; dosya numarasını, tarafları, çekilen avukatın bilgilerini, çekilme beyanını, müvekkilin tebligat adresini ve istemleri içerir. Tek sayfayı geçmesine gerek yoktur. Aşağıdaki liste dilekçedeki her bölümün ne yazması gerektiğini sırasıyla gösterir.
- Makam ve dosya bilgisiMahkemenin tam adı, esas numarası ve davanın tarafları yazılır. İcrada dosya numarası ve alacaklı borçlu adı, baroya yapılan başvuruda görevlendirme yazısının tarihi eklenir.
- Vekilin ve müvekkilin kimliğiAvukatın adı, baro sicil numarası, müvekkilin adı ve T.C. kimlik numarası belirtilir. Müvekkilin güncel tebligat adresi mutlaka yazılır; tebligat çıkarılacağı için eksik adres süreyi başlatmaz.
- Çekilme beyanı"Vekillikten çekildiğimi bildiririm" cümlesi açık yazılır. Gerekçe isteğe bağlıdır, kısa tutulur ve müvekkilin sırrını ifşa etmez.
- Süre ve ihtarGörevin tebliğden itibaren ne kadar devam edeceği, bu sürede müvekkilin yeni vekil görevlendirmesi gerektiği ve aksi hâlde yokluk hükümlerinin uygulanacağı yazılır (HMK m.82/3).
- İstemlerDilekçenin müvekkile tebliği, süre sonunda UYAP vekil kaydının dosyadan kaldırılması ve sonraki tebligatların müvekkile yapılması istenir.
- Tarih, imza, eklerElektronik imza ya da ıslak imza, tarih ve tebligat gideri makbuzu eklenir.
Vekillikten Çekilme Dilekçesi Örneği Nasıl Hazırlanır?
Altı örnek dilekçe aşağıdadır. Köşeli parantezli alanlar dosyanıza göre doldurulur. Hukuk, ceza, icra ve idare örneklerinin yapısı aynıdır; farklı olan makam, taraf sıfatı ve dayanak maddeleridir. Müvekkile gönderilen ihtarname ile baroya verilen haklı özür dilekçesi ayrı bir yapıdadır.
1. Hukuk mahkemesine vekillikten çekilme dilekçesi
[…] ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİNE
DOSYA NO: 2026/[…] Esas
DAVACI (veya DAVALI): […] (T.C. Kimlik No: […])
VEKİLİ: Av. […] (Baro Sicil No: […])
KONU: Vekillikten çekilme bildirimidir.
AÇIKLAMALAR
1. Yukarıda numarası yazılı dosyada [davacı/davalı] […]'nın vekiliyim.
2. [Vekillik görevimi sürdürmem mümkün olmadığından] 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.41 ve 6100 sayılı HMK m.81 ve 82 uyarınca vekillikten çekildiğimi bildiririm.
3. Müvekkilimin tebligat adresi: […]. Dilekçem, tebligat gideri yatırılarak müvekkilime tebliğ edilmek üzere sunulmuştur.
4. HMK m.82/3 uyarınca müvekkilime ihtaren bildirilir: Vekâlet görevim bu dilekçenin kendisine tebliğinden itibaren iki hafta süreyle devam edecektir. Müvekkilim bu süre içinde davayı takip etmez ve başka bir vekil görevlendirmezse tarafın yokluğu hâlinde uygulanacak hükümlere göre işlem yapılacaktır. Dosyada [../../2026] tarihli duruşma bulunmaktadır.
SONUÇ VE İSTEM
Vekillikten çekilme bildirimimin dikkate alınmasına, dilekçemin müvekkilime ihtaren tebliğine, süre sonunda UYAP üzerindeki vekil kaydımın dosyadan kaldırılmasına ve bundan sonraki tebligatların müvekkilime yapılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. ../../2026
Av. […]
(e-imza)
EK: Tebligat gideri makbuzu
Dilekçede iki nokta öne çıkar. İlki ihtar paragrafıdır: HMK m.82/3 bu hususların istifa dilekçesiyle birlikte vekâlet verene ihtaren bildirilmesini ister, dolayısıyla ihtarın dilekçenin içinde yer alması en güvenli yoldur. İkincisi, duruşma ya da süre varsa tarihini yazmaktır; müvekkil neyi kaçırabileceğini açıkça görmelidir.
2. Ceza mahkemesine müdafilikten çekilme dilekçesi
Ceza davasında müdafi sanık tarafından seçilmişse çekilme AvK m.41 çerçevesinde yapılır; CMK seçilmiş müdafinin çekilmesine ayrı bir süre koymaz. Mahkemece görevlendirilen müdafi için CMK m.151 ayrıca düzenleme yapmıştır: duruşmada hazır bulunmayan, vakitsiz çekilen ya da görevden kaçınan müdafi yerine hâkim derhâl başka müdafi görevlendirir, oturuma ara verebilir veya oturumu erteleyebilir.
[…] ASLİYE CEZA MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİNE
DOSYA NO: 2026/[…] Esas
SANIK: […] (T.C. Kimlik No: […])
MÜDAFİİ: Av. […] (Baro Sicil No: […])
KONU: Müdafilikten çekilme bildirimidir.
AÇIKLAMALAR
1. Yukarıda numarası yazılı dosyada sanık […]'nın seçilmiş müdafiiyim.
2. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.41 uyarınca müdafilik görevinden çekildiğimi bildiririm. Müdafilik görevim, çekilmenin sanığa tebliğinden itibaren onbeş gün süreyle devam edecektir.
3. Sanığın tebligat adresi: […]. Dosyada [../../2026] tarihli duruşma bulunmaktadır; sanığın bu duruşmadan önce yeni bir müdafi seçmesi gerekmektedir.
4. Atılı suç, 5271 sayılı CMK m.150/3 kapsamında zorunlu müdafilik gerektiriyorsa, sanık yeni müdafi seçmediği takdirde CMK m.150 ve m.156 uyarınca baro tarafından müdafi görevlendirilmesi gerekmektedir.
SONUÇ VE İSTEM
Müdafilikten çekilme bildirimimin kabulüne, dilekçemin sanığa tebliğine, sanığa yeni müdafi seçmesi için imkân tanınmasına, gerekiyorsa baro tarafından müdafi görevlendirilmesine ve sonraki tebligatların sanığa yapılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. ../../2026
Av. […]
(e-imza)
EK: Tebligat gideri makbuzu
3. İcra dairesine vekillikten çekilme dilekçesi
İcra ve İflas Kanunu vekilin istifasını ayrıca düzenlemez. Uygulamada alacaklı veya borçlu vekili, AvK m.41 ve HMK m.81-82 hükümlerine dayanarak dilekçesini icra müdürlüğüne verir. İcrada süreler müvekkil bakımından çok önemlidir: örneğin hacizden itibaren bir yıl içinde satış istenmezse haciz kalkar (İİK m.106 ve m.110). Müvekkile gönderilen ihtarda satış isteme gibi yaklaşan işlemlerin yazılması yararlıdır.
[…] İCRA MÜDÜRLÜĞÜNE
DOSYA NO: 2026/[…] Esas
ALACAKLI: […]
VEKİLİ: Av. […] (Baro Sicil No: […])
BORÇLU: […]
KONU: Vekillikten çekilme bildirimidir.
AÇIKLAMALAR
1. Yukarıda numarası yazılı takip dosyasında alacaklı […]'nın vekiliyim.
2. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.41 ve 6100 sayılı HMK m.81 ve 82 hükümleri uyarınca vekillikten çekildiğimi bildiririm. Vekâlet görevim, dilekçenin alacaklıya tebliğinden itibaren onbeş gün süreyle devam edecektir.
3. Alacaklının tebligat adresi: […]. Dosyadaki [haciz tarihi: ../../2026; satış isteme süresi: İİK m.106] gibi süreler alacaklıya ihtaren bildirilmiştir.
SONUÇ VE İSTEM
Çekilme bildirimimin dosyaya işlenmesine, dilekçemin alacaklıya tebliğine, süre sonunda UYAP vekil kaydımın kaldırılmasına ve bundan sonraki tebligatların alacaklıya yapılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. ../../2026
Av. […]
(e-imza)
EK: Tebligat gideri makbuzu
4. İdare mahkemesine vekillikten çekilme dilekçesi
İYUK m.31, kanunda hüküm bulunmayan hâllerde tarafların vekilleri konusunda HMK hükümlerinin uygulanacağını söyler. İdari yargıda çekilme de HMK m.81-82 kurallarına göre yapılır. İdari davalarda dava açma ve cevap süreleri kısa olduğundan, müvekkile gönderilen bildirimde yaklaşan süreyi yazmak yerinde olur.
[…] İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA
DOSYA NO: 2026/[…] Esas
DAVACI: […] (T.C. Kimlik No: […])
VEKİLİ: Av. […] (Baro Sicil No: […])
DAVALI: […]
KONU: Vekillikten çekilme bildirimidir.
AÇIKLAMALAR
1. Yukarıda numarası yazılı davada davacının vekiliyim.
2. 2577 sayılı İYUK m.31 gereğince uygulanan 6100 sayılı HMK m.81 ve 82 ile 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.41 uyarınca vekillikten çekildiğimi bildiririm.
3. Davacının tebligat adresi: […]. Vekâlet görevim, çekilmenin davacıya tebliğinden itibaren iki hafta süreyle devam edecek; davacı bu süre içinde yeni vekil görevlendirmezse yokluk hâlinde uygulanacak hükümlere göre işlem yapılacağı ihtaren bildirilmiştir. Dosyada bekleyen işlem: [karar için verilen süre / duruşma tarihi].
SONUÇ VE İSTEM
Çekilme bildirimimin kabulüne, dilekçemin davacıya tebliğine, süre sonunda UYAP vekil kaydımın kaldırılmasına ve bundan sonraki tebligatların davacıya yapılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. ../../2026
Av. […]
(e-imza)
EK: Tebligat gideri makbuzu
5. Müvekkile noter ihtarnamesi (çekilme bildirimi)
Dilekçe mahkemeye verildikten sonra müvekkile tebligat çıkmasını beklemek yerine, çekilmeyi noter aracılığıyla da bildirmek mümkündür. Noter ihtarnamesi tebliğ tarihini belgeler ve sürenin başlangıcı konusunda tartışmayı önler. Mahkemeye verilen dilekçedeki ihtar paragrafı ihtarnamede de aynen tekrar edilir.
[…] NOTERLİĞİNE
İHTARNAME
İHTARI ÇEKEN: Av. […] (Baro Sicil No: […]) (adres: […])
İHTAR OLUNAN: […] (T.C. Kimlik No: […]) (adres: […])
KONU: Vekillikten çekilme bildirimi ve HMK m.82/3 uyarınca ihtardır.
AÇIKLAMALAR
1. […] Mahkemesinin 2026/[…] Esas sayılı dosyasında vekiliniz olarak görev yapmaktayım.
2. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.41 ve 6100 sayılı HMK m.81 ve 82 uyarınca bu dosyadaki vekillik görevimden çekildiğimi bildiririm. Çekilme dilekçem [../../2026] tarihinde mahkemeye sunulmuştur.
3. Vekâlet görevim, bu ihtarnamenin size tebliğinden itibaren [onbeş gün/iki hafta] süreyle devam edecektir. Bu süre içinde yeni bir vekil görevlendirmeniz gerekmektedir.
4. Dosyada [../../2026] tarihinde duruşma/[işlem] bulunmaktadır. Davayı takip etmez ve başka bir vekil görevlendirmezseniz tarafın yokluğu hâlinde uygulanacak hükümlere göre işlem yapılacaktır.
5. Dosya ve belgeleriniz, talebiniz üzerine ve [ücret/gider bakiyesi: … TL] konusundaki hesaplaşma sonrasında size teslim edilecektir (AvK m.39).
6. Bundan sonraki tebligatları alabilmeniz için güncel adresinizi mahkemeye bildirmeniz gerekmektedir.
SONUÇ
Keyfiyetin muhatabına ihtaren tebliğini dilerim. ../../2026
Av. […]
(imza)
6. Baroya haklı özür bildirimi (görevlendirmeyle takip edilen dosya)
Adli yardım bürosu ya da baro başkanı tarafından görevlendirilen avukat, kaçınılmaz bir sebep veya haklı bir özrü olmadıkça görevden çekinemez. Kaçınılmaz sebebin veya haklı özrün takdiri avukatı tayin eden makama aittir (AvK m.41/2). Dilekçe önce baroya verilir, baro uygun görürse yeni avukat görevlendirilir.
[…] BAROSU BAŞKANLIĞINA
KONU: Görevlendirmeden çekilme (haklı özür) talebidir.
DOSYA: […] Mahkemesi 2026/[…] Esas
AÇIKLAMALAR
1. [../../2026] tarihli yazınızla yukarıdaki dosyada [müdafi/vekil] olarak görevlendirildim.
2. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.41/2 kapsamında görevi sürdürmemi engelleyen haklı özrüm şudur: [sağlık nedeni, menfaat çatışması (AvK m.38), başka yerde zorunlu görev vb.]. Özrümü gösteren belge ekte sunulmuştur.
3. Takdir yetkisinin Baronuza ait olduğunu biliyor; kararınız çıkana kadar görevi aksatmadan sürdüreceğimi bildiriyorum.
SONUÇ VE İSTEM
Görevden çekilmemin uygun görülmesini, dosyaya yeni bir avukat görevlendirilmesini ve durumun mahkemeye bildirilmesini saygılarımla arz ederim. ../../2026
Av. […]
EK: Görevlendirme yazısı, özrü gösteren belge
UYAP'tan Vekillikten Çekilme Nasıl Yapılır?
Avukat, UYAP Avukat Portal'a elektronik imzayla girer, ilgili dosyayı seçer ve hazırladığı çekilme dilekçesini evrak olarak gönderir. Dilekçe düştükten sonra mahkeme veya icra müdürlüğü tebligat çıkarır. Menü adları ve evrak türü seçenekleri UYAP sürümüne ve birime göre değişebilir; resmî bir adım adım kılavuz yayımlanmadığı için aşağıdaki akış genel işleyişi anlatır.
- Dilekçeyi hazırlayınDosya numarası, taraflar, müvekkilin tebligat adresi ve ihtar paragrafını içeren dilekçeyi UYAP Doküman Editörü'nde ya da PDF olarak hazırlayın.
- Avukat Portal'a girinE-imza ya da mobil imza ile oturum açın, dosya sorgulama ekranından ilgili dosyayı bulun.
- Evrakı gönderinDosya ekranında evrak gönderme işlemini seçin; evrak türü listesinde çekilmeye uygun bir seçenek yoksa genel dilekçe seçeneğini kullanın. Dilekçeyi e-imzalayın.
- Tebligat giderini yatırınMüvekkile tebligat çıkarılabilmesi için gider avansı yatırılır (HMK m.81). Makbuzu dilekçeye ekleyin.
- Evrakın düştüğünü kontrol edinDosya ekranında evrakın göründüğünü ve tebligatın çıktığını izleyin.
- Süre bitene kadar takip edinMüvekkile tebliğ olduktan sonra 15 gün ya da iki hafta boyunca duruşma ve süreleri takip etmeye devam edin; kayıt kaldırma işlemini birimden isteyin.
Vekil kaydı hemen silinmez. UYAP'ta vekil kaydı, dosyanın bulunduğu birim tarafından kaldırılır. Kayıt dosyada durduğu sürece tebligatlar avukata gelebilir; Tebligat Kanunu m.11/1'e göre vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır. Çekilme dilekçesinde kaydın kaldırılması ve tebligatın müvekkile yapılması ayrıca istenir.
Zorunlu Müdafilikte ve Baro Görevlendirmesinde Avukat Çekilebilir mi?
Baro tarafından görevlendirilen avukat, kaçınılmaz bir sebep veya haklı bir özrü olmadıkça görevden çekilemez; bu sebebin takdiri avukatı tayin eden makama aittir (AvK m.41/2). Zorunlu müdafilikte CMK m.150 çocuk, malul, sağır ve dilsiz sanıklar ile alt sınırı beş yıldan fazla hapis gerektiren suçlarda baro tarafından müdafi görevlendirilmesini ister.
| Durum | Çekilme | Dayanak |
|---|---|---|
| Sanığın seçtiği müdafi | Mümkün; görev müvekkile tebliğden 15 gün devam eder | AvK m.41/1 |
| Baro görevlendirmesiyle gelen müdafi | Yalnızca kaçınılmaz sebep veya haklı özürle; takdir baroya aittir | AvK m.41/2, CMK m.150, m.156 |
| Görevlendirilen müdafi duruşmaya gelmez veya vakitsiz çekilir | Hâkim derhâl başka müdafi görevlendirir; oturum ara verilir veya ertelenir | CMK m.151/1 |
| Yeni müdafi hazırlık süresi ister | Oturum ertelenir | CMK m.151/2 |
| Sanık sonradan kendi müdafiini seçer | Baro tarafından görevlendirilen avukatın görevi sona erer | CMK m.156/3 |
| Şüpheli veya sanığın hukuki yardım hakkı | Şüpheli veya sanıkla görüşme ve hukuki yardım hakkı engellenemez | CMK m.149/3 |
Meslek Kuralları m.21 de avukatın duruşmayı terk edemeyeceğini söyler; yalnızca kişisel veya meslek onurunun zorunlu kıldığı hâllerde duruşmadan ayrılabilir ve bu durumda baroya derhâl bilgi verir. Duruşma sırasında salonu terk etmek yerine, dilekçeyle önceden çekilme bildirmek hem sanığın savunma hakkını hem de avukatın disiplin riskini azaltır.
Vekillikten Çekilmenin Sonuçları Nelerdir?
Çekilmenin ilk sonucu görev süresidir: avukat tebliğden itibaren 15 gün ya da iki hafta boyunca duruşmaya girer ve süreleri takip eder. Süre dolduktan sonra müvekkil yeni vekil görevlendirmez ve davayı takip etmezse yokluk hükümleri uygulanır. İkinci sonuç tebligat; vekil kaydı dosyadan kalktıktan sonra tebligatlar müvekkile yapılır.
Davaya ve duruşmaya etkisi
Hukuk davasında müvekkil süre sonunda temsil edilmezse HMK m.82/2 tarafın yokluğu hükümlerini uygular. Duruşmaya gelmeyen taraf bakımından sonuçlar HMK m.150'de düzenlenmiştir; iki taraf da gelmezse dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. Ceza davasında müdafi çekilirse sanığa yeni müdafi seçmesi için imkân verilir; zorunlu müdafilik varsa baro görevlendirir.
Süreler ve tebligat
Kanuni ve hâkim tarafından verilen süreler çekilme sonrasında da işler. Müvekkil adresini mahkemeye bildirmezse tebligatlar eski adrese çıkar. Dilekçede müvekkilin güncel adresinin bulunması bu riski azaltır. Görev süresi boyunca avukat, müvekkilin süre kaçırmaması için gerekli işlemleri yapmaya devam eder.
Avukatın yükümlülükleri
- Sır saklama: Meslek sırrı çekilmeden sonra da korunur; Meslek Kuralları m.37'ye göre bu yükümlülük süresizdir (AvK m.36).
- Evrak saklama: Avukat, kendisine verilen evrakı vekâletin sona ermesinden itibaren 3 yıl saklar (AvK m.39/1).
- Para ve değerler: Müvekkil adına alınan paralar geciktirilmeksizin müvekkile bildirilir ve verilir (Meslek Kuralları m.43).
- Avans iadesi: İşin sonunda avanstan kalan para müvekkile geri verilir (Meslek Kuralları m.42).
- Zararı önleme: Çekinme hakkı müvekkile zarar vermeyecek biçimde kullanılır (Meslek Kuralları m.38/3).
Vekillikten Çekilme ile Azil Arasındaki Fark Nedir?
Çekilmeyi avukat, azli müvekkil başlatır. Her ikisinde de bildirim dilekçeyle veya tutanakla yapılır (HMK m.81), ancak ücret sonuçları farklıdır. Azilde ücretin tamamı verilir; avukatın kusur veya ihmali yoksa ücret ödenmesi gerekir (AvK m.174/2). Haklı sebep olmadan çekilen avukat ücret isteyemez ve peşin ücreti iade eder (AvK m.174/1).

| Ölçüt | Vekillikten çekilme | Azil |
|---|---|---|
| Kim yapar | Avukat | Müvekkil |
| Dayanak | AvK m.41, HMK m.81-82 | HMK m.81 ve 83, AvK m.174/2 |
| Görev devamı | Tebliğden 15 gün (AvK) / 2 hafta (HMK) | Bildirimle hüküm doğurur (HMK m.81); ayrı bir görev süresi yazılmamıştır |
| Yeni vekil | Müvekkil takip etmez ve vekil atamazsa yokluk hükümleri | 2 hafta içinde vekil atanmazsa yokluk hükümleri |
| Ücret | Haklı sebep yoksa ücret istenemez, peşin ücret iade edilir | Ücretin tamamı verilir; kusur veya ihmal varsa ödenmez |
| Müvekkile bildirim | Dilekçeyle birlikte ihtaren (HMK m.82/3) | Dilekçe veya tutanak (HMK m.81) |
Haksız azil nedeniyle avukatlık ücreti alacağının nasıl işlediğini haksız azil ve vekâlet ücreti alacağı yazısında okuyabilirsiniz.
Vekillikten Çekilmede Ücret ve Masraf Nasıl Hesaplaşılır?
Avukat çekilirken önce haklı sebebi değerlendirir. Haklı sebep yoksa ücret istemez ve peşin aldığını iade eder (AvK m.174/1). Haklı sebep varsa yapılan işe ait ücret, yazılı sözleşmeye ve uyuşmazlık hâlinde ücret itirazını inceleyen mercii takdirine göre belirlenir. Dava giderleri ve avans müvekkilin sorumluluğundadır (AvK m.173/2).
| Kalem | Nasıl hesaplanır | Dayanak |
|---|---|---|
| Peşin ücret | Haklı sebep olmadan çekilirse tamamı iade edilir | AvK m.174/1 |
| Yapılan işin ücreti | Haklı sebeple çekilmede sözleşmeye ve yapılan işe göre belirlenir; uyuşmazlıkta ücret itirazı mercii karar verir | AvK m.164, m.174 |
| Harç, gider, avans | İş sahibinin sorumluluğundadır; harcanmayan avans iade edilir | AvK m.173/2, TBB MK m.42 |
| Müvekkil adına tahsil edilen paralar | Gecikmeden müvekkile verilir; alacak varsa hapis hakkı alacakla orantılı kullanılır | AvK m.166, TBB MK m.43, m.45 |
| Uygun olmayan zamanda çekilme zararı | Zarar doğarsa tazminat gündeme gelir | TBK m.512 |
| Karşı tarafa yüklenen vekâlet ücreti | Avukata aittir; takas ve mahsup edilemez, haczedilemez | AvK m.164/5 |
Karşı tarafa yüklenen vekâlet ücretinin nasıl belirlendiğini vekâlet ücreti yazısında bulabilirsiniz.
Dosyayı geri verme ve hapis hakkı. AvK m.39/2 avukatın, ücreti ve giderleri ödenmedikçe elindeki evrakı geri vermekle yükümlü olmadığını söyler. Ancak Meslek Kuralları m.38/3 ve m.45, çekinme hakkının müvekkile zarar vermeyecek biçimde ve hapis hakkının alacakla orantılı kullanılmasını ister. Süresi yaklaşan bir dosyayı ücret nedeniyle bekletmek bu kuralla bağdaşmaz; müvekkilin süre kaçırmasını önleyecek kopya ve bilgi her hâlde verilmelidir.
Avukatı Çekilen Müvekkil Ne Yapmalı?
Müvekkil tebliği aldığı gün süreyi hesaplar ve yeni bir avukatla çalışmaya başlar. Süre dolduğunda yeni vekil yoksa dosya yokluk hükümlerine göre ilerler; hukuk davasında bu, duruşmaya gelmeyen taraf için sonuçların doğması anlamına gelir. Yeni avukata vekâletname verilmesi ve dosyanın UYAP'tan incelenmesi bu sürede yapılmalıdır.
- Tebliğ tarihini ve duruşmayı not edinTebliğ gününden 15 gün ve iki hafta hesaplayın; dosyadaki duruşma ve süre tarihlerini yazın.
- Yeni avukat bulunDosyayı devralacak avukata eski avukatın çekilme dilekçesini ve tebligatı verin; yeni vekâletname düzenleyin.
- Dosya ve belgeleri isteyinAsıl belgelerinizin ve vekâlet ilişkisi sırasında avukat adına alınan paraların size teslimini yazılı isteyin.
- Ücret ve masraf hesabını isteyinÜcret sözleşmesine ve ödemelere göre iade veya bakiye hesabını yazılı alın.
- Adresinizi güncel tutunMahkemeye güncel tebligat adresinizi bildirin; yeni vekil görevlendirilene kadar tebligatlar size gider.
Vekillikten Çekilmede Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?
En sık görülen hata, çekilme dilekçesini verip müvekkile tebliğ ettirmemek ya da tebligat giderini yatırmamaktır. Bu durumda süre işlemeye başlamaz ve avukat dosyadan fiilen ayrılamaz. İkinci hata, 15 gün ile iki haftayı iki ayrı kural gibi okuyup erken ayrılmaktır; güvenli yol daha uzun süreyi beklemektir.
- Dilekçeyi duruşma günü vermek: Çekilme duruşmadan önce verilirse müvekkil yeni vekil tutabilir. Görevlendirilen müdafi bakımından CMK m.151 vakitsiz çekilmeyi ayrıca ele alır.
- İhtar paragrafını yazmamak: HMK m.82/3 süre ve yokluk hükümlerinin müvekkile ihtaren bildirilmesini ister. Eksik ihtar, sürenin ve yokluk sonuçlarının müvekkile usulünce bildirilip bildirilmediği tartışmasına yol açar.
- Müvekkilin adresini yazmamak: Tebligat çıkarılamaz, süre başlamaz.
- Gerekçeyi ayrıntılı yazmak: Müvekkilin sırrını ifşa etmek AvK m.36 yasağına aykırıdır.
- Baro görevlendirmesini kendi başına bırakmak: Görevlendirmeyle gelen dosyadan çekilmek için baroya başvurulur (AvK m.41/2).
- Süre dolmadan dosyayı bırakmak: Görev süresi bitmeden duruşmaya girmemek ya da süreleri takip etmemek müvekkilin hak kaybına yol açar ve sorumluluk doğurabilir.
- Peşin ücreti iade etmemek: Haklı sebep olmadan çekilen avukat peşin ücreti iade etmek zorundadır (AvK m.174/1).
Vekillikten Çekilme Dilekçesi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Vekillikten çekilme dilekçesi nedir?
Avukatın bir dosyada müvekkilini temsil etmeyi bıraktığını mahkemeye, icra dairesine veya baroya yazılı bildirdiği dilekçedir. Dilekçe dosya bilgilerini, çekilme beyanını, müvekkilin tebligat adresini ve görev süresine ilişkin ihtarı içerir. HMK m.81 uyarınca dilekçenin verilmesi ve gerekirse tebligat giderinin yatırılması gerekir.
Avukat vekillikten çekilirse ne olur?
Avukatın görevi, çekilmenin müvekkile tebliğinden itibaren 15 gün (AvK m.41) ya da iki hafta (HMK m.82) devam eder. Bu süre dolunca müvekkil vekil görevlendirmemişse yokluk hükümleri uygulanır. Süre bittikten sonra tebligatlar müvekkile yapılır, avukat sır saklama ve evrak saklama yükümlülüklerini sürdürür.
Vekillikten çekilme süresi kaç gündür?
Avukatlık Kanunu m.41'e göre 15 gündür; HMK m.82/1'e göre hukuk davalarında iki haftadır. Kanun iki hükmün önceliğini açıkça belirlemediği için uygulamada daha uzun olan 15 günlük süre esas alınır. Süre, dilekçenin müvekkile tebliğ edildiği günden başlar.
Vekillikten çekilmek için gerekçe yazmak zorunlu mu?
Hayır; Avukatlık Kanunu ve HMK çekilme için gerekçe aramaz. Haklı sebep ise ücret bakımından önem taşır: haklı sebep olmadan çekilen avukat ücret isteyemez ve peşin ücreti iade eder (AvK m.174/1). Meslek sırrı nedeniyle dilekçede gerekçeyi ayrıntılı yazmak da önerilmez.
Vekillikten çekilme dilekçesi nereye verilir?
Dosyanın bulunduğu mahkemeye, icra müdürlüğüne ya da görevlendirmeyi yapan baroya verilir. Hukuk, ceza ve idare mahkemelerinde dilekçe UYAP üzerinden gönderilir; kalemden elden verilebilir veya duruşmada beyan tutanağa geçirilebilir (HMK m.81). Müvekkile tebligat için gider avansı yatırılır.
Avukat davanın ortasında çekilebilir mi?
Çekilebilir; TBK m.512 vekilin sözleşmeyi her zaman sona erdirebileceğini söyler. Ancak uygun olmayan zamanda çekilen taraf, diğerinin zararını gidermekle yükümlüdür. Meslek Kuralları m.38/3 de müvekkile zarar vermeme ilkesini hatırlatır. Duruşmadan hemen önce çekilmek bu nedenle risklidir.
Baro tarafından görevlendirilen avukat çekilebilir mi?
Kaçınılmaz bir sebep veya haklı bir özür varsa ve baro uygun görürse çekilebilir. AvK m.41/2 bu sebebin takdirini avukatı tayin eden makama bırakır. Zorunlu müdafilikte mahkeme, görevlendirilen müdafi çekilirse CMK m.151 uyarınca derhâl yeni müdafi görevlendirir.
Avukat çekildikten sonra dosyayı müvekkile vermek zorunda mı?
Avukat evrakı vekâletin bitiminden itibaren üç yıl saklar. Ücret ve giderler ödenmedikçe geri verme zorunluluğu yoktur (AvK m.39). Ancak Meslek Kuralları çekinme hakkının müvekkile zarar vermeyecek biçimde kullanılmasını ister; süresi yaklaşan dosyada müvekkilin süre kaçırmaması için bilgi ve belge verilir.
Sonuç
Vekillikten çekilme dilekçesi dosyadaki duruma göre makamı ve içeriği değişen, ancak her durumda müvekkile tebliğ ve ihtar içermesi gereken bir belgedir. Çekilmeyi planlayan avukat için en güvenli yol, duruşmadan önce, müvekkilin adresini ve ihtarı içeren dilekçeyle, 15 günlük süreyi dolduracak şekilde ilerlemektir. Avukatı çekilen müvekkilin ise süreyi ve duruşmayı not edip hemen yeni bir avukatla çalışması gerekir. Dosyanızla ilgili sorularınız için Ankara'daki büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
0 Yorum
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz bırakın.
Yorum Bırakın
Sorunuz veya görüşünüz için aşağıdaki formu kullanabilirsiniz.